Środa 16 czerwca 2021r. 
REKLAMA

Szanowni Państwo, Drodzy Przyjaciele

Tytułowe zwroty zwykle rozpoczynają tekst skierowany do jakiejś grupy osób. Tym tekstem może być tradycyjny list, e-mail albo mniej lub bardziej uroczysta mowa. 

Zwrotem Szanowni Państwo zaczynam zwykle swoje wykłady akademickie, tak też się zwracam w e-mailu do studentów, gdy chcę im przekazać jakąś wiadomość. Do innych adresatów wypowiedzi mogę się zwrócić mniej oficjalnymi formułami: Drodzy PrzyjacieleKochani RodziceDroga BasiuKochany Wojtku. Mam koleżankę, która pisząc do mnie, zawsze się zwraca słowami: Miła Ewo 

Przytoczone formuły adresatywne składają się z przymiotnika i z rzeczownika. To zasada, od której w kontaktach oficjalnych nie możemy odstąpić. Rozpoczynanie jakiegokolwiek oficjalnego tekstu pojedynczym przymiotnikiem jest niefortunne, ma bowiem w sobie coś nonszalanckiego. Dotyczy to zwłaszcza osamotnionego przymiotnika Szanowni. 

Moda na taką skróconą oficjalną formułę jest prawdopodobnie odbiciem zwyczajów anglosaskich, nie ma jednak uzasadnienia w polskiej kulturze i w polskiej etykiecie. Słowa szanowniszanowneszanownyszanowna należą do wysokiego rejestru polszczyzny, są zatem używane w tekstach o charakterze oficjalnym. A oficjalność zakłada dystans między uczestnikami kontaktu słownego.  

Ów dystans osiągamy różnymi sposobami, na przykład stosując rozbudowane formuły: Szanowny Panie DyrektorzeSzanowna Pani Profesor. Nawet w oficjalnej rozmowie można wydłużyć formułę grzecznościową, by dystans zachować i wyrazić szacunek do rozmówcy: Panie profesorze, czy zapoznał się już pan profesor z moją pracą doktorską? To nie jest konieczne, ale nie zaszkodzi, wszak grzeczności nigdy dość. Dlatego stosowanie skróconej formy w nagłówku tekstu: SzanownySzanowni nie jest aprobowane.  

Podobne zasady dotyczą sformułowań w mniej oficjalnym, ale uroczystym typie kontaktu. Jeśli chcemy uhonorować adresatów, to piszmy: Drodzy PrzyjacieleKochani Rodzice. W kontakcie nieoficjalnym, przyjacielskim, prywatnym, w listach do rodziny lub przyjaciół krótka formuła: Kochani albo Drodzy jest możliwa i stosowana. A nagłówek w liście miłosnym: Kochany wydaje się bardziej romantyczny niż Kochany Piotrusiu (jeśli ktoś jeszcze pisze dziś listy miłosne). 

Każdy komunikat słowny jest osadzony w socjolingwistycznym kontekście. Od tego, do kogo i po co piszemy, zależy wybór środków językowych. Zdarzają się też sytuacje, gdy nie wiemy, kto będzie odbiorcą naszego listu bądź e-maila. Wtedy najlepiej zastosować uniwersalną i bezpieczną formułę Szanowni Państwo. Jeśli jednak czujemy, że  jest ona zbyt oficjalna, to dopuszczalne jest także Dzień dobry, które z języka mówionego przedostało się do listów elektronicznych. Jeśli się znamy, to możemy zacząć kontakt od Pani AnnoPanie Wojciechu. Nie widzę też nic nagannego w stosowaniu słowa Witam, jeśli dotyczy roboczych równorzędnych kontaktów.  

Ważne jest, by stosować odpowiednią formułę powitalną (i pożegnalną). Jej brak świadczy o nieprzestrzeganiu zasad etykiety. 

Ewa Kołodziejek

Komentarze

i prawacy dziwią
2021-06-13 23:39:19
się na tytuły w Kurierze "Znasz nieoczywiste i undergroundowe adresy? Zostań współautorem przewodnika" . Tego ungede... to nawet po pół litrze nio "rozbierosz", a tutaj "elegancja-francja".
lewacy
2021-06-12 14:20:39
zwracać się do siebie powinni używając jakże wyrafinowanej w swoim egalitaryzmie formy per towarzyszko/towarzyszu - nie wolno nam również zapominać o wszystkich kilkudziesięciu formach niebinarno-zmienno-płciowych...

Dodaj komentarz

HEJT STOP
0 / 500


Tylko teraz -50% na prenumertę eKuriera. KUP TERAZ