Od czasu uruchomienia systemu kaucyjnego wielu konsumentów wciąż ma wątpliwości, jakie opakowania można zwracać i jak odzyskać wpłacone pieniądze. Pojawiają się też pytania, czy trzeba zachowywać paragon, czy sklep może wydać bon zamiast gotówki oraz co zrobić z butelkami po mleku czy kefirze. Wyjaśniamy najważniejsze zasady.
Za jakie opakowania można odzyskać pieniądze?
System kaucyjny obejmuje wybrane opakowania po napojach. Przy zakupie klient płaci kaucję, którą może później odzyskać po zwrocie pustego opakowania.
Obecnie kaucja wynosi:
• 50 groszy za plastikową butelkę jednorazową (PET),
• 50 groszy za puszkę metalową,
• 1 zł za szklaną butelkę wielokrotnego użytku.
Nie każda butelka podlega zwrotowi
To jedna z najważniejszych informacji dla konsumentów. Wbrew powszechnemu przekonaniu nie każda plastikowa butelka jest objęta systemem kaucyjnym.
Wiele osób pyta przede wszystkim o butelki po mleku, kefirze, maślance czy jogurtach pitnych. Takie opakowania nie podlegają zwrotowi w systemie kaucyjnym, nawet jeśli są wykonane z plastiku PET.
Kaucją mogą być natomiast objęte między innymi:
✔ woda mineralna,
✔ napoje gazowane,
✔ soki i nektary,
✔ napoje energetyczne,
✔ piwo,
✔ napoje izotoniczne.
Najważniejsze jest oznaczenie znajdujące się na opakowaniu. To właśnie ono informuje konsumenta, że za produkt została pobrana kaucja.
Czy trzeba zachować paragon?
Nie. To jedna z największych zalet systemu.
Konsument nie musi przedstawiać dowodu zakupu, aby odzyskać wpłaconą kaucję. Oznacza to, że nie trzeba przechowywać paragonów ani pamiętać, w którym sklepie kupiono napój.
Jeżeli opakowanie jest objęte systemem kaucyjnym i znajduje się w odpowiednim stanie, zwrot pieniędzy powinien nastąpić niezależnie od miejsca zakupu.
Gdzie oddać butelki i puszki?
Opakowania można zwracać w sklepach uczestniczących w systemie kaucyjnym. W wielu placówkach działają już specjalne automaty przyjmujące butelki i puszki.
Po oddaniu opakowań automat wydaje potwierdzenie, które następnie można zrealizować przy kasie.
Co ważne, nie trzeba wracać do sklepu, w którym kupiono napój. Opakowanie można oddać w dowolnym punkcie uczestniczącym w systemie.
Uważaj, zanim zgnieciesz puszkę
To błąd popełniany przez wielu konsumentów.
Automaty muszą rozpoznać opakowanie, dlatego butelki i puszki nie powinny być mocno zgniecione ani uszkodzone. Widoczna musi pozostać etykieta oraz oznaczenie systemu kaucyjnego.
Jeżeli automat nie będzie w stanie odczytać danych z opakowania, punkt może odmówić przyjęcia zwrotu.
Czy sklep może wydać bon zamiast gotówki?
W wielu sklepach automat drukuje voucher odpowiadający wartości zwróconych opakowań. Taki dokument można wykorzystać przy zakupach lub rozliczyć zgodnie z zasadami obowiązującymi w danym sklepie.
Konsument nie powinien jednak tracić prawa do odzyskania należnych środków tylko dlatego, że nie planuje zakupów w danym dniu. W przypadku wątpliwości warto zapytać obsługę o sposób rozliczania kaucji.
Nie wyrzucaj pieniędzy do kosza
Eksperci podkreślają, że największą zmianą jest sposób myślenia o opakowaniach. Butelka czy puszka objęta systemem kaucyjnym nie jest już zwykłym odpadem, ale opakowaniem, za które można odzyskać pieniądze.
Dlatego przed wyrzuceniem warto spojrzeć na etykietę. Być może trzymamy w ręku 50 groszy lub nawet 1 zł, które bez problemu można odzyskać.
A to oznacza, że segregując odpady i zwracając opakowania, nie tylko dbamy o środowisko, ale również o własny portfel.
prawnik Joanna ŚWIĄTEK-WOJNAROWSKA