Dziś chcemy podziękować wszystkim tym, którzy bardzo wiele ryzykowali, którzy stawiali swoje życie i zdrowie na szali wolnej, demokratycznej Polski - powiedział prezydent Szczecina Piotr Krzystek podczas obchodów czterdziestej czwartej rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych. W szczecińskich uroczystościach wziął też udział dr Karol Nawrocki, prezes Instytutu Pamięci Narodowej i, jak spekuluje się w mediach, jedna z osób, które kierownictwo Prawa i Sprawiedliwości bierze poważnie pod uwagę podczas wyłaniania swojego kandydata w wyborach na prezydenta RP w przyszłym roku.
Uroczystość przed bramą Stoczni Szczecińskiej rozpoczęła się od przyznania przez "Solidarność" Zachodniopomorskiego Krzyża Solidarności prezydentowi RP Andrzejowi Dudzie. Mieczysław Jurek, przewodniczący "Solidarności" na Pomorzu Zachodnim, mówił, że to dowód uznania za zaangażowanie Andrzeja Dudy w sprawy naszego regionu i za obronę praw pracowniczych, w tym emerytur stażowych. Krzyż w imieniu prezydenta odebrał jeden z jego współpracowników.
- Idea "Solidarności" może nie łączyła wszystkich co do poglądów i idei, ale łączyła co do tego, że (strajkujący - przypis AS) tworzyli organizację, która zależy tylko od nich samych - stwierdził Piotr Krzystek. - Tak rodziła się polska demokracja jeszcze w Polsce Ludowej. To się udało, po części. Udało się podpisać porozumienia. I choć władza nie dotrzymała warunków, był to niezwykle ważny impuls na przyszłość. Dziś chcemy podziękować wszystkim uczestnikom tych wydarzeń, wszystkim tym, którzy bardzo wiele ryzykowali, którzy stawiali swoje życie i zdrowie na szali wolnej, demokratycznej Polski.
Przed stocznią przemawiał także Karol Nawrocki, szef IPN. Przypomniał sylwetkę Aleksandra Krystosiaka, żołnierza Armii Krajowej i Narodowych Sił Zbrojnych, po wojnie więźnia komunistycznego reżimu - i charyzmatycznego lidera komitetu strajkowego w Stoczni Remontowej „Parnica”. Prezes IPN podkreślał, że, jego zdaniem, "Solidarność" była i jest związkiem o "wyraźnym obliczu".
- Związkiem, który uczy nas odpowiedzialności w wolności - precyzował historyk. - I nie ma nic wspólnego z wolnością aroganckiego liberalizmu, odciętego od tradycji, od kultury, dążącego do tego, aby wolność była pozbawieniem jednostki jakiejkolwiek odpowiedzialności od świata zewnętrznego. Porozumienia Sierpniowe są najważniejszym świadectwem obywatelskiego myślenia o Polsce w XX wieku.
Część robotników niosła transparenty przypominające o trudnej sytuacji w spółce PKP Cargo, w której w skali Szczecina szykują się zwolnienia prawie trzystu osób. Jeden z transparentów głosił: "Stop likwidacji PKP Cargo", inny "Ciężka praca nie popłaca". Kolejne hasło to "Chcemy pracować, nie głodować".
Po uroczystościach pod Stocznią Szczecińska w kościele św. Stanisława Kostki zorganizowano występ artystyczny poświęcony 40. rocznicy porwania i śmierci bł. ks. Jerze Popiełuszki.
Jak przypomina Instytut Pamięci Narodowej: „Podpisane w Szczecinie 30 sierpnia 1980 r. porozumienie stworzyło precedens na skalę całego bloku wschodniego. Do tej pory z wszelakimi wystąpieniami społecznymi władze komunistyczne radziły sobie z nierzadko bardzo brutalnym użyciem siły, czego przykładem mogły być krwawe pacyfikacje wystąpień robotniczych z grudnia 1970 r. na Wybrzeżu”. Porozumienie stało się zaczątkiem dziesięciomilionowego ruchu, będącego prawdziwym ewenementem w obozie państw państw zależnych od Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich.©℗
(as)