Od stycznia 2025 gminy powinny zapewniać przyjmowanie odpadów tekstyliów, a rozwiązaniem minimum jest odbiór w PSZOKach, a więc Punktach Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych.
W domach Polek i Polaków nie muszą pojawić się nowe pojemniki na odpady tekstyliów, ale powinno się je zbierać i oddawać w punktach do tego przeznaczonych, które zorganizuje gmina.
Zgodnie z przepisami przyjętymi w Polsce w 2019 roku, od 1 stycznia 2025 gminy mają obowiązek selektywnego zbierania odpadków tekstylnych. To oznacza, że w PSZOKach, a więc Punktach Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych, będzie można oddać zużyte materiały tekstylne, odzież i obuwie. W każdej gminie powinien być przynajmniej jeden taki punkt.
Rozwiązaniami, które sprawdziły się na świecie i wielu miejscach w Polsce są m.in.:
Zbiórka workowa „door-to-door” – wyznaczenie dni, w których mieszkańcy mogą wystawić worki z tekstyliami przed domami;
Kontenery na tekstylia w przestrzeniach miejskich – rozmieszczenie kontenerów na tekstylia w miejscach łatwo dostępnych dla mieszkańców (np. przy szkołach, centrach handlowych, placach miejskich);
Re-butik gminny – organizowanie punktów wymiany używanej odzieży, które promują ponowne użycie i zapobiegają powstawaniu odpadów;
Wsparcie zbiórek charytatywnych – współpraca z organizacjami non-profit w zakresie przekazywania używanej odzieży potrzebującym;
Innowacyjne formy recyklingu – współpraca z firmami i organizacjami, które przetwarzają tekstylia na nowe produkty, np. materiały izolacyjne, legowiska dla zwierząt;
Edukacja mieszkańców – kampanie promujące świadomą konsumpcję i wskazujące korzyści z segregacji tekstyliów;
Organizacja giełd wymiany ubrań i obuwia – regularne wydarzenia umożliwiające mieszkańcom wymianę używanych rzeczy, co zmniejsza ilość powstających odpadów i wzmacnia lokalne więzi społeczne.
Dla osób mających trudności z dotarciem do PSZOK-u, gminy powinny oferować alternatywne rozwiązania, takie jak:
– specjalne pojemniki na odpady tekstyliów ustawione w łatwo dostępnych miejscach, np. osiedla mieszkaniowe, centra handlowe czy miejsca kultu religijnego,
– zbiórki mobilne organizowane w określonych terminach, umożliwiające mieszkańcom oddanie odpadów tekstyliów bezpośrednio sprzed domu,
– współpraca z organizacjami charytatywnymi polegająca na odbiorze używanej odzieży i tekstyliów bezpośrednio od darczyńców.
Pamiętajmy, że za pozostawienie poza pojemnikiem ubrań grozi kara do 5000 zł.
prawnik Joanna ŚWIĄTEK-WOJNAROWSKA