„Poznański Czerwiec 1956. Oblicza buntu i jego pamięć” to tytuł wystawy plenerowej, którą można oglądać przy Muzeum Narodowym w Szczecinie – Centrum Dialogu Przełomy (od strony kościoła pw. św. Piotra i Pawła). Opowiada ona o wydarzeniach, jakie miały miejsce w Poznaniu w 1956 roku, kiedy robotnicy i mieszkańcy stolicy Wielkopolski zbuntowali się przeciwko komunistycznej władzy.
W tym roku mija 70 lat od tego zrywu.
Zaprezentowana na Placu Solidarności wystawa pokazuje przebieg wydarzeń, a także sposób, w jaki były one upamiętniane. Na dużych, drewnianych skrzyniach, z których zbudowana jest ekspozycja, zawieszono bogato udokumentowane plansze ze zdjęciami, tekstami i broszurami.
– To właśnie w Poznaniu 28 czerwca 1956 roku zwykli ludzie zdobyli się na odwagę, by powiedzieć „dość”. Na ulice wyszli robotnicy, ale bardzo szybko dołączyli do nich mieszkańcy miasta. Każdy z nich wniósł własną historię, własne doświadczenia, własne powody, by upomnieć się o godność, sprawiedliwość oraz lepsze życie. Razem tworzyli głos sprzeciwu, który odbił się szerokim echem nie tylko w Polsce, ale także poza jej granicami. W odpowiedzi na protest władze skierowały przeciwko mieszkańcom Poznania ponad 350 czołgów i ponad 10 tys. żołnierzy. W wyniku pacyfikacji zginęło 58 osób, setki zostały ranne, a tysiące doświadczyły represji. Była to bardzo wysoka cena za odwagę i prawo do wyrażania własnego głosu – powiedziała Kinga Przyborowska, dyrektor Muzeum Powstania Poznańskiego Czerwiec 1956.
Przypomniała, że przez lata historia Poznańskiego Czerwca była przemilczana:
– Oficjalna narracja próbowała odebrać tym wydarzeniom ich prawdziwe znaczenie, a pamięć o ofiarach i uczestnikach spychano na margines. Jednak Poznań pamiętał. Pamiętały rodziny, świadkowie tych wydarzeń, a także mieszkańcy. To właśnie dzięki tej determinacji pamięć o Czerwcu przetrwała najtrudniejsze lata. W kolejnych latach coraz mocniej wracała do przestrzeni publicznej. Powstawały pomniki i miejsca pamięci, organizowano uroczystości rocznicowe, publikowano wspomnienia uczestników, prowadzono badania historyczne oraz działania kulturalne.
Wystawę „Poznański Czerwiec 1956. Oblicza buntu i jego pamięć” można oglądać do końca sierpnia. ©℗
Agata JANKOWSKA