środa, 23 stycznia 2019.
Strona główna > Kultura > W wieku 89 lat zmarł Kazimierz Kutz

W wieku 89 lat zmarł Kazimierz Kutz

W wieku 89 lat zmarł Kazimierz Kutz
Data publikacji: 2018-12-18 16:04
Ostatnia aktualizacja: 2018-12-20 13:14
Wywietleń: 844 367453

W wieku 89 lat zmarł Kazimierz Kutz, jeden z najbardziej cenionych polskich reżyserów filmowych, twórca słynnych filmów "Sól ziemi czarnej", "Perła w koronie", "Paciorki jednego różańca", "Śmierć jak kromka chleba". O śmierci artysty poinformowała PAP jego żona Iwona Świętochowska-Kutz.

Reżyser zmarł we wtorek w jednym z podwarszawskich szpitali. Od dłuższego czasu poważnie chorował.

- Odszedł Kazimierz Kutz - wielki Ślązak i Polak, wspaniały twórca, serdeczny kolega, na którego zawsze mogłem liczyć. Sól ziemi czarnej - napisał na Twitterze szef Rady Europejskiej, były premier Donald Tusk. Kutz był od października 2007 r. posłem Platformy Obywatelskiej.

- Był politykiem wyjątkowo krytycznym (najłagodniej mówiąc) wobec mojej partii i również wobec mnie. Ale nie miałem najmniejszego problemu, żeby osobiście podziękować mu, za Jego znakomite filmy i wyjątkowe wyczucie śląskiej duszy. Odszedł wybitny reżyser. R.I.P - napisał we wtorek na Twitterze szef MSWiA Joachim Brudziński. 

Uczyłem się od niego delikatności, bo potrafił być delikatny. Matkował aktorom, czuliśmy się z nim bezpieczni. A poza tym był wybitnym artystą. To, co zrobił w swoim życiu, było najlepszym świadectwem jego człowieczeństwa, miłości do człowieka, do prawdy i do świata - podkreślił aktor Jerzy Trela.

Kutz w wywiadzie dla "Zwierciadła" z listopada 2004 roku sam opowiadał: "Kiedy pierwszy z rodu (miałem dwóch braci i dwie siostry) zapisałem się do gimnazjum, zwolniono mnie z obowiązków domowych, czyli karmienia królików, przynoszenia węgla czy cosobotniego porządkowania podwórka. Gimnazjum to był mój wolny wybór, ale też moja odpowiedzialność. Matka nigdy nie zhańbiła się pójściem na wywiadówkę. Mówiła: «Jak się nie będziesz nadawał, to pójdziesz na kopalnię». Szkołę filmową też wybrałem na własną odpowiedzialność, bo to było czyste wariactwo. Matka kręciła głową, ale znów powtarzała: «Zawsze możesz wrócić na kopalnię». W związku z tym moim najsilniejszym motorem było to, by sprostać, by się nie zbłaźnić przed rodzicami i w ogóle swoimi".

* * *

Kazimierz Kutz urodził się 16 lutego 1929 r. w Szopienicach na Śląsku. W 1955 r. ukończył studia na Wydziale Reżyserii łódzkiej "filmówki". Kończąc szkołę filmową, rozpoczął współpracę z Andrzejem Wajdą. W 1954 r. został asystentem Wajdy przy filmie "Pokolenie", a w 1956 r. pracował jako drugi reżyser na planie "Kanału".

W 1970 r., obrazem "Sól ziemi czarnej" (ze zdjęciami Wiesława Zdorta), Kutz rozpoczął cykl filmów śląskich opartych na własnych scenariuszach. "Sól ziemi czarnej" to zbiorowy portret śląskiego ludu, poetycka ballada osnuta wokół dramatycznych wydarzeń II Powstania Śląskiego z sierpnia 1920 r. Kutz przedstawił dzieje rodziny starego górnika, którego synowie walczą o polskość swej ziemi. Otrzymał za ten film wiele nagród, m.in. Grand Prix na festiwalu w Grenoble.

Rok później wyreżyserował "Perłę w koronie", z akcją osadzoną w latach 30-tych. Film - w którym zagrali m.in. Franciszek Pieczka, Olgierd Łukaszewicz i Jan Englert - jest liryczną opowieścią o miłości młodego górniczego małżeństwa, splecioną z historią walki strajkowej polskich górników z niemieckimi właścicielami kopalni. Za "Perłę w koronie" także przyznano Kutzowi ważne nagrody, m.in. Złoty Globus na festiwalu w Mediolanie.

Akcję "Paciorków jednego różańca", filmu z 1979 r. zamykającego tryptyk śląski, Kutz osadził pod koniec lat siedemdziesiątych. Osiedle starych domków górniczych ma zostać zburzone pod budowę nowych bloków. Część mieszkańców już się wyprowadziła, inni są w trakcie przeprowadzki. Jeden człowiek, emerytowany górnik Habryka, jednak odmawia - zapowiada, że nie opuści swego domu.

Do najbardziej znanych w twórczości Kutza należą też: "Na straży swej stać będę" (1983) - o konspiracji na włączonym do III Rzeszy Górnym Śląsku podczas II wojny światowej; "Śmierć jak kromka chleba" (1994) - o pacyfikacji kopalni "Wujek"; komedia "Pułkownik Kwiatkowski" (1995) - z akcją rozgrywającą się w 1945 r. i z Markiem Kondratem w roli głównej, oraz "Zawrócony" (1995) - uhonorowany na festiwalu w Utrechcie nagrodą Złotego Cielca dla najlepszego filmu europejskiego.

Kutz to także ceniony reżyser teatralny. Realizował spektakle m.in. dla Teatru Rozmaitości we Wrocławiu, Starego Teatru w Krakowie oraz teatrów warszawskich: Komedia, Polskiego, Ateneum, Teatru na Woli i Narodowego. Wiele znakomitych spektakli Kutz wyreżyserował w Teatrze Telewizji.

Kazimierz Kutz był także politykiem - w latach 1997-2007 senatorem, pracował w Komisji Emigracji i Polaków za Granicą i Komisji Nauki i Edukacji. W latach 2001-05 był wicemarszałkiem Senatu. Od października 2007 r. poseł Platformy Obywatelskiej. W wyborach do Parlamentu Europejskiego w 2014 r. ubiegał się - bez powodzenia - o mandat w okręgu śląskim, startując z pierwszego miejsca na liście komitetu wyborczego Europa Plus Twój Ruch.

(pap)

Fot. PAP/Rafał Guz

Komentarze

xyres
Genialny reżyser - wielka strata dla Polski
2018-12-20 13:14:23
JUŻ BĘDĘ MILCZAŁ
Bo nic dobrego ...............
2018-12-20 11:13:08
cdn
w myslprzyslowia ozmarlym dobrze albo milczenie.w tym przypadku milczenie.
2018-12-19 16:33:51
Do: gg
Masz rację. Zawsze trzeba przypominać społeczeństwu o słowach, które przeciwko niemu wypowiedzieli konkretni ludzie. Przecież nie można zapominać o wiadrach pomyj wylewanych na polskość i rząd, który tę polskość pielęgnuje.
2018-12-19 11:10:53
lol
Słaby reżyser który do polskości miał taki sam stosunek jak herr Tusk!
2018-12-19 09:31:34
gg
No to tylko czekac na wylew hejtu milujacych blizniego jaknie siebie samego ,a za tydzien beda na kleczkach pierwsi w kosciele....jak to było-diabła ma za skórą ...
2018-12-18 17:42:17
Alex
Przede wszystim mądry i przyzwoity człowiek - coraz mniej już takich chodzi po ziemi
2018-12-18 17:10:13
obserwator
tylko niech ktos sie nie odwazy w kosciele go zegnać!!!
2018-12-18 16:46:47
Darek
Świetny reżyser, fajny człowiek. Będzie go brakować.
2018-12-18 16:39:36

Dodaj komentarz

Akceptuję regulamin. Link do regulaminu
Pogoda
-3
na godz. 15:00
Zobacz prognozę na trzy dni

Przez granice

Dodatek specjalny do „Kuriera Szczecińskiego”
wienbe logo Oderpartnerschaft logo
CZYTAJ WIĘCEJ

Über die Grenzen

Sonderbeilage der Zeitung „Kurier Szczeciński”
wienbe logo Oderpartnerschaft logo
LESEN SIE MEHR

Filmy

Pobiegli dla Eweliny
Pamięci Pawła Adamowicza
Licytacje dla Orkiestry
Poprzedni Następny

Sonda

Czy wprowadzane przez rządzących nowe przepisy zapobiegną podwyżkom cen prądu w tym roku?

 

W Kurierze Szczecińskim
Kup najnowsze lub archiwalne wydanie Kuriera Szczecińskiego w wersji elektronicznej.
Przejdź do sklepu
Zamieść ogłoszenie w Kurierze Szczecińskim oraz w wersji elektronicznej.
Daj Ogłoszenie
Cyfrowy