Komisja Europejska we wtorek oficjalnie wyraziła zgodę na udzielenie przez Polskę pomocy publicznej na budowę elektrowni jądrowej. Premier Donald Tusk poinformował, że budowa będzie mogła ruszyć jeszcze w grudniu i że zabezpieczono na ten cel całość potrzebnej kwoty, czyli 60 mld zł.
KE poinformowała we wtorek, że zatwierdziła, zgodnie z unijnymi przepisami dotyczącymi pomocy publicznej, pakiet pomocowy na rzecz wsparcia budowy i eksploatacji pierwszej elektrowni jądrowej w Polsce. Podkreśliła, że projekt ten odgrywa kluczową rolę w polskiej strategii dekarbonizacji produkcji energii elektrycznej.
O tym, że polski projekt otrzyma od KE zielone światło, poinformował we wtorek, jeszcze przed oficjalnym ogłoszeniem decyzji, premier Donald Tusk, który zapowiedział, że budowa „będzie mogła ruszyć z kopyta i to jeszcze w grudniu”. Chwilę po ogłoszeniu decyzji przez Komisję poinformował o niej również na platformie X komisarz UE ds. budżetu Piotr Serafin. – Zielone światło KE dla polskiego atomu – napisał.
„Mamy to! Miliardy pomocy publicznej na budowę pierwszej polskiej elektrowni atomowej. Jest zgoda Europy i są pieniądze. Pierwsze cztery miliardy jeszcze w tym miesiącu” - napisał na portalu X premier tuż po ogłoszeniu decyzji.
Minister energii Miłosz Motyka zwrócił uwagę, że jest to kolejny krok w stronę budowy pierwszej polskiej elektrowni jądrowej. Dodał, że decyzja została wydana w rekordowym czasie, niespełna 12 miesięcy. „My złożyliśmy wniosek, przeprowadziliśmy proces oraz uzyskaliśmy zgodę w rekordowym czasie (...) niespełna roku. Teraz przechodzimy do kluczowej fazy inwestycji. To realny wymiar transformacji energetycznej, to budowa suwerenności energetycznej, to gwarancja stabilnej energii i bezpieczeństwa energetycznego” - powiedział Motyka na filmie zamieszczonym na X.
Polska powiadomiła KE we wrześniu ub.r. o planie wsparcia spółki państwowej Polskie Elektrownie Jądrowe (PEJ) w budowie elektrowni atomowej. Polskie władze poinformowały, że planują wesprzeć tę inwestycję poprzez: zastrzyk kapitału w wysokości ok. 14 mld euro, pokrywający 30 proc. kosztów projektu, a także gwarancje państwowe obejmujące 100 proc. długu zaciągniętego przez PEJ w celu sfinansowania inwestycji oraz tzw. kontrakt różnicowy, zapewniający stabilność przychodów przez cały okres eksploatacji elektrowni wynoszący 40 lat. Zgodnie z kontraktem różnicowym państwo polskie zapłaci PEJ, jeśli ceny rynkowe spadną poniżej ceny wykonania, a ta zostanie ustalona zgodnie z przejrzystą metodologią zweryfikowaną przez KE. Natomiast jeśli ceny rynkowe przekroczą cenę wykonania, PEJ zapłaci różnicę państwu polskiemu.
W grudniu 2024 r. Komisja wszczęła formalne postępowanie wyjaśniające w sprawie proponowanego przez Polskę pakietu wsparcia dla projektu elektrowni jądrowej. Postępowanie koncentrowało się na stosowności i proporcjonalności pomocy, potencjalnych zakłóceniach na rynkach energii elektrycznej oraz zgodności środka z odpowiednimi przepisami prawa UE.
Obiekt w lokalizacji Lubiatowo-Kopalino na Pomorzu będzie pierwszą elektrownią jądrową w Polsce. Ma ona zwiększyć bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej dla Polski i krajów sąsiednich oraz pomóc w dekarbonizacji sektora energetycznego i zróżnicowaniu polskiego miksu energetycznego. Wylanie tzw. pierwszego betonu jądrowego planowane jest na 2028 r., a rozpoczęcie komercyjnej pracy pierwszego bloku ma nastąpić w 2036 r. Moc elektrowni wyniesie do 3750 MW.
