poniedziałek, 20 listopada 2017.
Strona główna > Rybołówstwo > Miliard złotych na akwakulturę

Miliard złotych na akwakulturę

Miliard złotych na akwakulturę
Data publikacji: 2017-09-28 08:00
Wywietleń: 398 293982

Program Operacyjny „Rybactwo i Morze” na lata 2014-2020 (PO RYBY 2014-2020) jest krajowym instrumentem wdrażania Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego (EFMR), wchodzącego w skład Europejskich Funduszy Strukturalnych i Inwestycyjnych. Na obecną perspektywę finansową Polsce przyznano ponad 531 mln euro z EFMR, co razem z wkładem z budżetu krajowego (ok. 179 mln euro) daje ponad 710 mln euro. Nasz kraj jest w czołówce państw, które otrzymały najwięcej środków – alokacja ta stanowi czwartą, najwyższą w Unii Europejskiej. Program, zatwierdzony przez Komisję Europejską decyzją z 22 października 2015 r., zakłada realizację 6 priorytetów oraz pomocy technicznej. Duża część środków, bo blisko 270 mln euro, trafi na działania Priorytetu 2, czyli „Wspieranie akwakultury zrównoważonej środowiskowo, zasobooszczędnej, innowacyjnej, konkurencyjnej i opartej na wiedzy”.

Przewidziane w PO RYBY 2014-2020 kierunki wsparcia obejmują nie tylko tradycyjnie rozumiany sektor rybacki, tak jak to było w perspektywie finansowej 2007-2013, ale również nowe komponenty, dotychczas finansowane z innych źródeł niż fundusze UE. Obecnie wsparciem objęto rybołówstwo morskie, rybactwo śródlądowe, akwakulturę oraz rozwój lokalny kierowany przez społeczność (Rybackie Lokalne Grupy Działania), a także w niewielkim zakresie przetwórstwo. Do nowych obszarów wsparcia należą np. rynek rybny, gromadzenie danych oraz kontrola i egzekwowanie przepisów Wspólnej Polityki Rybołówstwa, a także Zintegrowana Polityka Morska.

W ramach PO RYBY 2014-2020 realizowany jest m.in. Priorytet 2, czyli „Wspieranie akwakultury zrównoważonej środowiskowo, zasobooszczędnej, innowacyjnej, konkurencyjnej i opartej na wiedzy. Jego cel ogólny to osiągnięcie i utrzymanie przez Polskę pozycji lidera w UE w produkcji ryb pochodzących z akwakultury śródlądowej.

W ramach tego priorytetu wyłoniono następujące obszary (cele szczegółowe), na które zostało ukierunkowane wsparcie finansowe:

– wspieranie wzmacniania rozwoju technologicznego, innowacji i transferu wiedzy;

– zwiększenie konkurencyjności i rentowności przedsiębiorstw z sektora akwakultury, w tym poprawa bezpieczeństwa i warunków pracy, w szczególności w MŚP;

– ochrona i odbudowa wodnej różnorodności biologicznej oraz wspieranie ekosystemów związanych z akwakulturą i promowanie zasobooszczędnej akwakultury;

– propagowanie akwakultury o wysokim poziomie ochrony środowiska oraz o wysokim poziomie zdrowia i dobrostanu zwierząt;

– rozwój szkoleń i nowych umiejętności zawodowych.

Jednym z instrumentów służących osiągnięciu tych celów jest zaprojektowane wsparcie finansowe dla operacji przyczyniających się do zacieśnienia współpracy między hodowcami a światem nauki. Praktyczne wdrożenie w przyszłości innowacyjnych technik i rozwiązań technologicznych – będących efektem współfinansowanych z PO RYBY 2014-2020 działań – przyczyni się do wzrostu poziomu przedsiębiorczości w sektorze akwakultury. Ponadto, jako nowość w tej perspektywie finansowej, wsparcie skierowano na działania inwestycyjne obejmujące refundację kosztów związanych z ochroną i rozmnażaniem zwierząt wodnych – w ramach programów ochrony środowiska i odbudowy różnorodności biologicznej. Kolejną nowością są usługi z zakresu zarządzania, zastępstw i doradztwa dla gospodarstw akwakultury. Pomocą finansową został objęty m.in. zakup usług doradczych o charakterze technicznym, naukowym, prawnym, środowiskowym lub gospodarczym, związanych z prowadzeniem gospodarstwa oraz ubezpieczenie zasobów akwakultury. W ramach działań ogólnosektorowych pomoc skierowano na operacje mające na celu wzrost produkcji, podniesienie rentowności podmiotów akwakultury oraz wzmocnienie planowania (przestrzenne, polityka wodna). Działania te są wsparte kompleksowym dofinansowaniem m.in. w zakresie rozwijania i wprowadzania w gospodarstwach akwakultury nowych lub ulepszonych systemów zarządzania, wiedzy technicznej, naukowej i organizacyjnej; zmiany (w stosownych przypadkach) sposobu prowadzenia akwakultury z systemu klasycznego na recyrkulacyjny; dywersyfikacji prowadzonej działalności (hodowlanej lub uzupełniającej dotychczasową działalność), w tym rozwijania lub wprowadzania nowych gatunków akwakultury o dobrym potencjale rynkowym.

Pomoc finansowa na Priorytet 2 wynosi 268 987 268 euro, czyli ponad miliard złotych.

W ramach tego priorytetu realizowane są działania opisane poniżej.

Innowacje

Dofinansowanie w tym działaniu skierowane jest do instytutów naukowych oraz podmiotów zajmujących się chowem lub hodowlą, działających w ramach konsorcjum. Takie określenie beneficjenta umożliwia bowiem kompleksowe podejście do badań nad efektywnością zastosowania konkretnej innowacji w gospodarstwach akwakultury, umożliwiając monitoring na każdym etapie prac – od kreacji danego rozwiązania po transfer technologii i praktyczne jej wdrożenie.

Pomoc w ramach działania przeznaczona jest na opracowanie, testowanie i wdrożenie nowych rozwiązań technologicznych lub organizacyjnych zwiększających efektywność i konkurencyjność gospodarstw akwakultury, obejmujących:

• systemy zarządzania produkcją, profilaktyka i zwalczanie chorób ryb;

• optymalizację produkcji gatunków ryb i organizmów wodnych mających dobre perspektywy rynkowe;

• optymalizację produkcji poprzez zastosowanie systemów multitroficznych;

• poprawę efektywności technologicznej produkcji;

• opracowanie nowych metod produkcji i przetwarzania produktów akwakultury;

• opracowanie produkcji nowych gatunków akwakultury.

Usługi z zakresu zarządzania, zastępstw i doradztwa dla gospodarstw akwakultury

W ramach tego działania realizowane są projekty doradcze dla przedsiębiorstw akwakultury, mające na celu poprawę ich rentowności i konkurencyjności. Wśród tzw. kosztów kwalifikowalnych znajdują się:

• usługi doradcze, m.in. w zakresie prawnym, ekonomicznym, weterynaryjnym, rolniczym;

• programy doradcze przygotowywane przez jednostki naukowe.

Inwestycje produkcyjne w akwakulturze

W tym działaniu chodzi m.in. o takie inwestycje, jak:

• zwiększanie efektywności energetycznej, odnawialne źródła energii;

• efektywne gospodarowanie zasobami, zmniejszenie zużycia wody

i chemikaliów, systemy recyrkulacji minimalizujące zużycie wody.

Jednym z czynników powodujących wzrost produkcji jest zwiększenie nakładów inwestycyjnych, dlatego operacje realizowane w ramach tego działania mają kluczowe znaczenie dla rozwoju akwakultury. Ich głównym celem jest bowiem znaczące zwiększenie produkcji. Beneficjentami działania mogą być zarówno obecni, jak i przyszli hodowcy ryb.

Z uwagi na szerokie spektrum zakładanych rezultatów udzielanej interwencji finansowej, operacje inwestycyjne podzielono na trzy poddziałania.

W ramach pierwszego realizowane są projekty przyczyniające się do zwiększenia konkurencyjności i rentowności przedsiębiorstw, w tym poprawę bezpieczeństwa i warunków pracy.

Drugie poddziałanie obejmuje operacje dotyczące zwiększenia efektywności energetycznej i odnawialnych źródeł energii. Jest ono kluczowe dla osiągnięcia zakładanego „skoku technologicznego” polskich przedsiębiorstw akwakultury. Większość nowych technologii – pozwalających na oszczędniejsze gospodarowanie wodami, a także ograniczenie presji na środowisko – wymaga zastosowania zasilania energią elektryczną, podnosząc zarówno koszty, jak i pośrednio wpływ prowadzonej działalności na środowisko (poprzez zwiększenie energochłonności). Połączenie zastosowania nowoczesnych technologii chowu i hodowli ryb z odnawialnymi źródłami energii pozwoli na poprawę bilansu energetycznego przedsiębiorstw akwakultury – zarówno pod kątem zrównoważenia kosztów, jak i wpływu na środowisko.

Natomiast operacje realizowane w ramach poddziałania – efektywne gospodarowanie zasobami, zmniejszenie zużycia wody i chemikaliów, systemy recyrkulacji minimalizujące zużycie wody – zostały podzielone na dwie grupy. W ramach pierwszej, służącej zwiększaniu produkcji, dofinansowaniem objęto projekty polegające na budowie obiektów do hodowli ryb w obiegach zamkniętych. W drugiej grupie, służącej poprawie efektywności gospodarowania wodami i zmniejszaniu wpływu na środowisko, dofinansowaniem objęto projekty mające pozytywny wpływ na środowisko lub zmniejszające negatywny wpływ akwakultury na środowisko.

Zachęcanie nowych hodowców do rozpoczęcia działalności w sektorze zrównoważonej akwakultury

Pomoc w ramach tego działania stanowi istotne uzupełnienie zaprojektowanego w obecnej perspektywie finansowej szerokiego wsparcia dla działań inwestycyjnych, powodujących wzrost produkcji akwakultury. Celem jego uruchomienia jest zapewnienie możliwości uzyskania wsparcia finansowego również podmiotom dopiero rozpoczynającym działalność, a tym samym niespełniającym kryterium promującego doświadczenie, zawartego w metodologii wyboru operacji w odniesieniu do pozostałych działań inwestycyjnych objętych dofinansowaniem w ramach Priorytetu 2.

Akwakultura świadcząca usługi środowiskowe

W przypadku tego działania pomoc ma charakter rekompensat finansowych, wypłacanych beneficjentom za stosowanie metod produkcji wspomagających ochronę i poprawę stanu środowiska, zachowania bioróżnorodności oraz promocję ekologicznych praktyk produkcyjnych w sektorze chowu lub hodowli ryb. Wsparcie przyznawane jest właścicielom gospodarstw o powierzchni ewidencyjnej co najmniej 1 ha, w których są stosowane podstawowe zasady dobrej praktyki rybackiej.

Promowanie kapitału ludzkiego i tworzenia sieci kontaktów

Operacje z tego działania mają na celu finansowe wsparcie organizacji rybackich sektora akwakultury w propagowaniu wiedzy na temat zrównoważonego chowu i hodowli ryb. Jednocześnie, w celu zwiększenia efektywności przeznaczonych na to działanie środków, kryteria stosowane w ramach naboru wniosków promują przede wszystkim organizacje zrzeszające jak największą grupę przedsiębiorców akwakultury oraz szkolenia skupiające dużą liczbę potencjalnych odbiorców.

Ubezpieczenie zasobów akwakultury

Nowością w perspektywie finansowej 2014-2020 jest pomoc skierowana do producentów ryb, udzielana w postaci dofinansowania do składki ubezpieczenia zasobów akwakultury. Ubezpieczenie może pokrywać straty ekonomiczne powstałe m.in. w związku z klęskami żywiołowymi, niekorzystnymi zjawiskami klimatycznymi czy też chorobami w akwakulturze.

* * *

Instytucją Zarządzającą (IZ) PO RYBY 2014-2020 jest minister właściwy ds. rybołówstwa, reprezentowany przez Dyrektora Departamentu Rybołówstwa. Instytucja Zarządzająca przekazała część swoich zadań związanych z realizacją tego programu instytucjom pośredniczącym (IP): Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) oraz samorządom województw (SW). ARiMR jako IP realizuje zadania IZ w zakresie priorytetów I-III, V-VI oraz pomocy technicznej PO RYBY 2014-2020. Do głównych zadań ARiMR należy ogłaszanie naborów, rozpatrywanie wniosków o dofinansowanie, podpisywanie umów, jak też przyznanie i wypłata pomocy oraz kontrola operacji. SW jako IP realizują wymienione zadania w zakresie priorytetu IV, z tym że w ramach tego priorytetu wybrano 36 Rybackich Lokalnych Grup Działania (RLGD), które w szczególności przeprowadzają nabór wniosków.

Zasady obowiązujące wnioskodawców przy ubieganiu się o dofinansowanie są ogłaszane na stronie internetowej IZ, IP lub RLGD. Ogłoszenia o naborze wniosków dla priorytetu I-III oraz V-VI można znaleźć na stronie internetowej administrowanej przez ARiMR (www.arimr.gov.pl) oraz w siedzibie i oddziałach regionalnych Agencji, a także na stronie internetowej urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw rybołówstwa (www.mgm.gov.pl). Dla priorytetu IV ogłoszenia o naborze wniosków o dofinansowanie są zamieszczane na stronie internetowej administrowanej przez RLGD przeprowadzającej nabór.

(oprac. isz)

Fot. Robert STACHNIK

 

Komentarze

Dodaj komentarz

Akceptuję regulamin. Link do regulaminu

Filmy

Pomnik Wdzięczności zaczyna znikać
Tłumy na otwarciu nowego Galaxy
Ulica całkiem inna
Poprzedni Następny

Nekrologi