sobota, 24 lutego 2018.
Strona główna > Kultura > Ziemiaństwo polskie w Przełomach

Ziemiaństwo polskie w Przełomach

Ziemiaństwo polskie w Przełomach
Data publikacji: 2017-07-07 22:16
Ostatnia aktualizacja: 2017-07-12 09:44
Wywietleń: 792 274304

O ziemiaństwie polskim, jego dziejach, etosie, systemie wartości, oraz o rodach ziemiańskich opowiada wystawa „Europa w rodzinie. Ziemiaństwo polskie w dwudziestym wieku”, otwarta w piątek (7 lipca) w Centrum Dialogu Przełomy w Szczecinie.

Prezentowane są na niej m.in. dzieje takich rodów, jak: Lanckorońscy, Czapscy, Puzynowie, Janta-Połczyńscy, Jackowscy, Lutosławscy, Radziwiłłowie, Pileccy, Raczyńscy. Wystawa mówi o rozwoju ziemiaństwa i o jego zniszczeniu w latach okupacji hitlerowskiej, a potem w czasach Polski Ludowej, gdy ziemian wywłaszczono, odbierając im majątki. Po 1990 r. ich potomkowie mogli odzyskiwać rodowe siedziby.  

Wystawa prezentowana była dotychczas w Senacie RP, w Ośrodku Pamięć i Przyszłość i w pałacu w Jaszunach koło Wilna na Litwie. Została przygotowanej przez piony edukacyjne oddziałów Instytutu Pamięci Narodowej w Poznaniu i Warszawie oraz Polskie Towarzystwo Ziemiańskie. Jej kuratorką jest dr Agnieszka Łuczak. W Centrum Dialogu Przełomy będzie czynna do 31 sierpnia.

(b)
Fot. Robert Stachnik

Komentarze

waraga
Tylko, że Wańkowicz większość książek napisał ze słyszenia, z opowiadań. Był reporterem, kronikarzem a życia na wsi nie znał. Poza tym, każda wieś ma swój mikroklimat, swoją kulturę, nawet swoje powiedzenia i zwyczaje.
2017-07-12 09:37:39
Quistorp
Do waraga. Dzięki! Jednak przebrnąłeś moje"wypociny" Zaglądając do Melchiora Wańkowicza "Szczenięce lata", tam jest bardziej krwisto opisane gnębienie chłopa. Tego w tak skrótowej formie tu na portalu nie da się łatwo ująć.
2017-07-11 10:31:28
Mirek
Ziemiaństwo było ostoją narodowych tradycji w trudnych czasach zaborów. Dla mnie jednak to marna pociecha, bo uważam, że nie musiało dojśc do rozbiorów. Polska była żle rządzona a odpowiada za to szlachta, która była warstwą wiodącą w społeczeństwie. To właśnie studzi mój zapał w wychwalaniu tej grupy naszych przodków. Zresztą w Szczecinie publicznie działał jeden z Puzynów(jeżeli jest z "tych" Puzynów), bardzo się na nim zawiodłem. Człowiek wykształcony a głosił poglądy, które w przypadku realizacji oznaczały trwałą marginalizację naszego miasta. W swoim czasie, również dzięki mojemu głosowi został posłem na Sejm.
2017-07-10 19:49:37
waraga
Kwistrop -wszystkiego po trochę i nic dogłębnie, takie tam, że 2+2-1=3. Stać cię na więcej. Ziemianie nieśli tez kulturę.
2017-07-10 11:06:39
Quistorp
Kolejno. 1) Szanujący się ziemianin Pan Szkirmunt , za własne pieniądze wybudował w Świrze kościół. Niedaleko JEZIORA Narocz. Największego jeziora w przedwojennej Polsce. Polski Król, który nie miał pieniędzy na zapłatę Tatarom, zapłacił im za wierną służbę w polskie armii Najjaśniejszej nadaniami ziemskimi. Do dzisiaj w Białostockiem zamieszkują ich potomkowie. Dziedzic właściciel wielkich majątków, dorabiał się , dzięki mądrym ożenkom. Bogaty chłop żenił się z bogatą chłopką. Biedny chłop ,żenił się z biedną chłopką. Bieda rodziła biedę. Bogactwo rodziło bogactwo. podczas katastrof pogodowych, , klimatycznych, cierpieli wszyscy. Bogaty miał więcej sadełka, zapasów i przetrzymał kryzys. Ubogi , nie wytrzymywał. Szedł ze stanu kmiecego , do pracy na włościach bogatego. Stawał się włościaninem. Inne problemy, związane ze sprawami losowymi, które powodowały biedę , np. wdowieństwo były normalnością. Do czasu uwłaszczenia chłopów w 1864 roku, w Najjaśniejszej obowiązywała pańszczyzna. przekupstwo magnatów przez ościennych monarchów z Rosji, Prus, , Austrii doprowadziło do zrywania sejmów. Obowiązywał anachroniczny przepis .Liberum Veto. (nie pozwalam). Wystarczył jeden głos! sprzeciwu. W ten sposób doszło do rozbiorów. Część szlachta nie chciała łożyć podatków na armię.Dopiero konstytucja 1-maja z 1794 roku wprowadzała reformy. Skończyło się trzecim rozbiorem, i przegranym powstaniem Kościuszkowskim. Zaborcy ,wykańczali polskich ziemian,po przez rugiw Prusach i Austrii, lub konfiskaty mienia , za udział w powstaniach, w Rosji. Tzw. gnębienia to sprawa indywidualna. W okresie międzywojennym reforma pieniądza , Grabskiego oparła się na obciążeniu ziemian. Wtedy wielu ziemian popadła w ruinę. Po pierwszej wojnie światowej , część majątków po zaborcach została włączona w tzw PGR-y. ( Tak. Tak , Tak!) To nie był wymysł komunistów. Po drugiej wojnie światowej ponowne powstały dodatkowe PGR-y. tym razem z ziem po III Rzeszy. Kto był kmieciem, ten był dalej kmieciem. Kto był włościaninem , nadal został włościaninem.Czy to u bogatego chłopa, czy na PGR-rze. I PGR, były dochodowe, i byłe zadłużone. śp. poseł Lepper, wziął sprawy w swoje ręce. Wziął w dzierżawę jeden z nich. Nim zebrał plony. liberalni posłowie , przegłosowali , prawo do importu dotowanego zboża z Holandii, Danii. Poseł Bonda ze Stargardu, trudnił się tylko przechowywaniem zboża z zachodu. Nie robił nic. Tylko liczył pieniądze. To tak pokrótce.
2017-07-10 00:35:55
niklot
A Daukszewicz w swych satyrycznych wystąpieniach "Listy do pana hrabiego" wprost uwielbiał służalcze życie w czworakach i pana dziedzica. Jakoś to nikomu nie przeszkadzało i nikt nie oponował, że z takim rozrzewnieniem wspominał służenie u pana i zjadanie okruchów z pańskiego stołu. Wszyscy klaskali...synowie parobasów i dworskich dziewek.
2017-07-09 14:03:37
Krzysztof
Zgadzam się z Chłopem Pańszczyźnianym, ale chichot historii polega na tym ,że to właśnie robotnicy i chłopo-robotnicy doprowadzili w latach 90 tych do powrotu tych "krwiopijców i wyzyskiwaczy".To dzięki tym co tak byli uciskani państwo oddanie tak ciężko wypracowane przez chłopów i robotników majątki. Część sprytnego i cwanego chłopstwa stała się przy tym nowymi ziemianami i gnębią tych ,co to nie 'dorwali się do konfitur" nie gorzej niż ci ziemianie ,a niejednokrotnie nawet gorzej .Znam takie przypadki z autopsji .
2017-07-09 10:20:25
Jakub Szela
Po wpisach sądząc idea grabienia tych co coś mają wiecznie żywa
2017-07-09 08:33:10
Dryja
Jakby się przypatrzeć to nie które z wymienionych rodów coś do zawdzięczenia mają baronowi Jakubowi Józefowi von Frank-Dobrucki. No i tyle tej polskości.
2017-07-09 01:23:40
hercog
Miejska kostnica, betonowy koszmarek o wyglądzie rozdeptanego, krowiego naleśnika - ma coś w sobie klaustrofobicznego.
2017-07-08 19:06:03
bobo
bardzo ciekawa propozycja pewnie się wybiorę!
2017-07-08 18:41:15
Prawdziwy ziemianin - żywy, omijał by krowi placek daleko.
.
2017-07-08 11:27:49
zdzichu
Kogo nie zapytasz, to ze szlachty niby... Zdaje się, że w pierwszej Rzeczpospolitej nie było w ogóle chłopów, sama szlachta. No i magnaci :) Ja też z chłopskiej rodziny. Na wystawę się nie wybieram. Nic mnie to obchodzi.
2017-07-08 10:29:33
Chlop panszczyzniany
A skad pochodzily te majatki Radziwillow,Raczynskich,Polczynskich ,Pileckich itd ? To tzw.ziemianstwo to byli zwykli krwiopijcy,wyzyskiwacze chlopow,ktorych ponizali i ktorymi gardxili. Dzisiaj dorabia sie ideologie o swiatlych ziemianach. Moja rodzina harowala na ich majatki,zginala plecy przed jasnie panstwem,calowala rece w podziece za ochlap chleba . Gardze tym ziemnianstwem i gardze tymi ,ktorzy dzisiaj wynosza ich na piedestal elity polskiej. Oni zasluguja na potepienie, a nie na szacunek. Pozdrawiam ! Dumny chlop panszczyzniany .
2017-07-08 00:04:54

Dodaj komentarz

Akceptuję regulamin. Link do regulaminu
Pogoda
-1
na godz. 12:00
Zobacz prognozę na trzy dni

Przez granice

Dodatek specjalny do „Kuriera Szczecińskiego”
Przez granice
CZYTAJ WIĘCEJ

Über die Grenzen

Sonderbeilage der Zeitung „Kurier Szczeciński”
Uber die grenzen
LESEN SIE MEHR

Filmy

Jak żyło się w powojennym Szczecinie
Morsy na kąpielisku Głębokie
Dawny Szczecin
Poprzedni Następny

Nekrologi

W Kurierze Szczecińskim
Kup najnowsze lub archiwalne wydanie Kuriera Szczecińskiego w wersji elektronicznej.
Przejdź do sklepu
Zamieść ogłoszenie w Kurierze Szczecińskim oraz w wersji elektronicznej.
Daj Ogłoszenie
Cyfrowy