sobota, 23 września 2017.
Strona główna > Kultura > Zgrzyty i zachwyty

Zgrzyty i zachwyty

Zgrzyty i zachwyty
Data publikacji: 2015-10-27 11:39
Ostatnia aktualizacja: 2017-05-16 12:56
Wywietleń: 1625 33638

Rozmowa z Maurycym Gomulickim, autorem „Frygi"

- Pamięta pan kiedy pojawiła się propozycja, by zrobić tu „Frygę”?

- Jakiś rok temu. Od razu się zgodziłem, bo Szczecin znam i lubię. Pierwszy raz byłem tu kilkanaście lat temu, na zaproszenie dyrektora muzeum, pokazywałem cykl swoich erotycznych grafik. Dużo podróżuję, ale po głodzie zwiedzania Europy czy egzotycznych krajów, po wielu latach mieszkania w Meksyku, Polska zrobiła się dla mnie szalenie atrakcyjna i chętnie realizuję tu swoje projekty. To nie są tylko instalacje przestrzenne – robię kolaże, fotografie, animacje, grafiki cyfrowe. Instalacje jednak są szczególne: z jednej strony trudne, z drugiej prawdziwe, wymagające konfrontacji z realnym światem. Czasem nieprostej, tak jak tutaj.

- Kiedy usłyszał pan, że „Fryga" stanie na placu Zamenhofa...

- ...musiałem zobaczyć zdjęcia. Później pojechałem obejrzeć to miejsce. Była to dla mnie dziwna propozycja, bo najbardziej lubię przestrzenie typu „miejska dzikość”. To takie miejsca pomiędzy, romantyczne zakamarki, w które jedni idą na całusy, a inni wypić wino. Niestety, rzadko się zdarza, by władze miejskie wyrażały zgodę na stawianie tam rzeźb, ze względu na wandalizm i brak dotarcia do szerokich mas. Jest to dla mnie zrozumiałe. Szczecin ma ciekawą architekturę, plac Zamenhofa to nie jest ta najczystsza secesja w swojej strzelistej formie, tylko taka trochę złuszczona, jeszcze nieodnowiona. Wyobrażałem sobie, że moja praca może się wydać kontrowersyjnym zgrzytem w kontekście staromiejskości, chociaż uważam, że takie rozwiązania się sprawdzają.

- A dlaczego akurat taki kształt? Zarzuca się mu, że nic sobą nie wyraża.

- To jest moja trzecia rzeźba nawiązująca kształtem do figury szachowej, tralki pałacowej czy azjatyckiej stupy. Pociąga mnie w tej rodzinie form pewien rodzaj abstrakcyjnej zmysłowości. One są kobiece, przyjazne, kuszące do tego, by popłynąć po nich dłonią, pogłaskać. Zmysłowość to nie jest kategoria 1:1 erotyczna. Zmysłowość to coś więcej. Uznałem, że do szczecińskiej secesji, te gięte, zmysłowe linie będą bardzo pasować. Mówiłem to już: nie jestem panem od historii, czy nauk politycznych – ja jestem panem od przyjemności. Mam do tego inklinacje, predyspozycje, jest na tym polu wakat, bo wszyscy zajmują się martyrologią i konfliktami, więc powinien być też ktoś, kto w naszym szarym i melancholijnym świecie promuje coś odmiennego. Robiłem już pomnik radości życia, czyli różowy neon w Warszawie, dlatego pomyślałem, że tu sobie zrobię pomnik zabawy. Odwołałem się do czegoś, co powinno być zrozumiałe dla wszystkich, czyli dziecinnej zabawki. Fryga to przecież inaczej bączek. Chciałem przypomnieć to doświadczenie, związane z dziecinną zabawą, gdy byliśmy maluchami, wpatrywaliśmy się w takie kręcące się bączki, byliśmy szczęśliwi, zachwyceni. Mnie interesuje właśnie zachwyt, banał, rzeczy proste, komunikatywne. „Fryga" też wydawała mi się właśnie taka.

- Czyli ta fala agresji i bezinteresownej niechęci pana zaskoczyła? Nie spodziewał się pan zarzutów, że „Fryga" się nie komponuje, niszczy klimat, że jest za droga?

- Większość z zarzutów była bardziej dosłowna...

- Nie będziemy schodzić poniżej pewnego poziomu.

- Nie, nie spodziewałem się. Mam na koncie kilkanaście realizacji w przestrzeni publicznej, nigdy nie spotkałem się z takim hejtem. Może błąd nastąpił na poziomie pierwszych medialnych przekazów? Przesączyły się na przykład pierwsze, wewnętrzne symulacje, które nie były pomyślane jako wizualizacje.

- Dostaliśmy je z 13 Muz.

- Bez mojej wiedzy. Gdybym był świadomy, że mają one trafić do ludzi, to zostałyby przygotowane lepiej. Niemal od razu pojawiło się też hasło o 200 tysiącach złotych. Uznano, że przyjeżdża jakiś cwaniaczek i kosi całą tę kasę. Chciałbym to wyprostować: moje honorarium to 15 procent tej kwoty. Tak, jest przyzwoite, ale na pewno nie zawyżone. To jest moja praca, tak jak pracą kogoś innego jest bycie operatorem dźwigu. Robię taki projekt jeden, góra dwa w roku. Część z tych 200 tysięcy pochłonęła produkcja – trzeba wykonać formy, odlać je, tu jest keramzyt, beton mineralny, polimerobeton, żywice, tlenki glinu, pigmenty. Szlifowanie, polerowanie – nad tym wszystkim pracował 9-osobowy zespół technologów z Krakowa, którzy wygrali konkurs na wykonanie „Frygi”. Sporo pieniędzy, może nawet połowa, została w Szczecinie: wykonawcy, konstruktorzy, architekci, cały montaż. Lubię montaż, to magiczny moment, gdy widzisz, ze twój projekt nabiera realnych kształtów. Tymczasem tu, poza sympatycznymi gestami i ciepłymi słowami, trafiła się też w nocy grupa pijanych, młodych mężczyzn, która zmieszała nas z błotem. Mam 47 lat, nie mam ani wątpliwości co do sensu mojej pracy, ani mojej uczciwości i nie czuję się ekstra kiedy mi ktoś mówi, że jestem ku..ą.

- Pierwsi zawsze mają najtrudniej, a „Fryga” przecież rozpoczyna cykl miejskich instalacji. Uważa pan, że to dobry trend? Że place i ulice stanowią dobre tło dla sztuki?

- Nie lubię mechanicznego zagospodarowania przestrzeni miejskiej, w rodzaju przypinania czegoś na płotach parków. Park to park, niekoniecznie trzeba tam ładować treści artystyczne i edukacyjne. Uwielbiam np. szczeciński Ogród Różany, ale uważam, że niekoniecznie powinny tam stać stojaki z obrazami. Rzeczy powinny być tym, czy są. Jak masz tysiące róż, to już i tak masz się w czym zanurzyć. Nie potrzebujesz wartości dodatkowych w rodzaju lodów czy dyfuzji sztuki. Natomiast sztuka w przestrzeni publicznej - jak najbardziej tak. Ludzie się boją sztuki współczesnej, istnieje mit jej hermetyczności. Tymczasem sztuka jest różna: mądra, głupia, przystępna, pretensjonalna, autentyczna. Jeśli coś jest trudne, to trzeba tego spróbować. Nie umiesz tańczyć? To zacznij. Na początku będziesz deptał partnerce po nogach, ale potem poczujesz rytm. I tak jest ze wszystkim, także ze sztuką w przestrzeni miasta.

- Dziękuję za rozmowę.

Rozmawiała Katarzyna STRÓŻYK

Fot. Dariusz GORAJSKI

Komentarze

Czy można tego pięknisia przesunąć trochę dalej?
Bo zaraz pokocham jego i RZEŹBĘ.
2015-10-31 21:39:19
Obserwator
Kolejna zabawa panów Roguszki i Olszewskiego z 13 Muz. Pięć lat temu obiecywali weneckie biennale w Szczecinie. Obecnie mamy serię rzeźb i wypowiedzi o podboju świata azjatyckiego. Ego obu panów wyraźnie rośnie. Wprost proporcjonalnie rosną również wydatki z miejskiej kasy. Paliwem dla ego panów Roguszki i Olszewskiego są bowiem pieniądze Urzędu Miejskiego w Szczecinie, choć równie wiele co o Wenecji w Szczecinie opowiadają o rzekomym prywatnym sponsoringu.
2015-10-30 19:01:24
Przed chwilą po raz pierwszy jechałem obok dzieła Mistrza Maurycego.
Ni przypiął, ni wypiął. Żenada, łajno. Rozliczyć te 200 000 zł !
2015-10-28 15:17:38
Adam
W tej rzeźbie nie ma nic nowoczesnego. To klasyczny monument i akcent kompozycyjny na środku placu nie będący w żadnej relacji z otoczeniem. Zresztą z słów autora wynika, że mógłby stać gdziekolwiek.
2015-10-28 12:24:03
Ziemianin
Dużo by tu pisać. Podobno szczecinianin. Co po wojnie komuna zrobiła z architekturą miasta każdy widzi i mówi, że brzydkie - oglądając zdjęcia przedwojennego Szczecina. Jeśli taki "szczecinianin" stawia szaszłyk w centrum miasta uważa, że jest piękne, to dziękuję bardzo za takiego artystę. Prawdziwy szczeciński artysta doceniłby piękno Szczecina i nie pozwoliłby fajtłapom z magistratu czy 13Muz stawiać takiej "rzeźby" w tym miejscu. Pieniądze robią jednak swoje... Panie "Artysto". Idąc tym tokiem rozumowania, możemy postawić każde "g..." w mieście i może je zaprojektować każdy. Dlaczego? Bądźmy otwarci. Masakra i żenada.
2015-10-28 09:09:37
Adam
To świetna praca. Dziwią mnie Państwa komentarze spłycające idee frygi. Co innego pomnik, portret, a co innego forma abstrakcyjna. Ilekroć jesteście w Niemczech czy Nowym Jorku podziwiacie nowoczesność miast i robicie sobie zdjęcia przy abstrakcyjnych rzeźbach. Szczecin zasługuje na coś więcej niż tylko pomniki historyczne, które dzisiejszej Polsce oczywiście są potrzebne. To nie ulega wątpliwości. Jednak nazywanie pracy szaszłykiem lub zazdrość wynikająca z budżetu to nie są mądre wypowiedzi. Proszę lepiej skupić się na tym ile zabierają polscy politycy lub ile kosztują podjazdy dla aut na parkingach urzędów miast. Jeszcze raz powtarzam. Świetna realizacja.
2015-10-27 20:45:50
Czytelnik
Zgadzam się w 100% z Pawłem. 24Kurier powinien być przede wszystkim niezależny i nie powinien mieszać z błotem kogoś kto się z autorem nie zgadza. Wiadomo, że jest margines, który wszystko negatywnie i o nich też było w artykule, ale tutaj się wypowiadają wykształceni ludzie, którym się to nie podoba. Czy to jest hejt? Nie, ponieważ mamy wolność słowa. A ostatnio wolność słowa jest ograniczana nazywaniem wszystkiego hejtem. Jeżeli mam odmienne zdanie z kimś, to nie mam obowiązku się z nim zgadzać i przytakiwać. Jeżeli mam taką ochotę to mogę podejść i powiedzieć: "Z całym szacunkiem dla Twojego dorobku artystycznego, ale to mi się nie podoba. Dlatego ponieważ się z tym dziełem nie utożsamiam i kosztowało zbyt wiele.". Wydaje mi się, że to wcale nie jest hejt. Ale któż to wie :) Podkreślam, autor z pewnością jest szanowaną osobą i nie chcę atakować jego twórczości, ale nie podoba mi się to dzieło i nie komponuje się z tym miejscem.
2015-10-27 16:28:47
a22
Najdroższy szaszłyk na świecie
2015-10-27 15:09:55
HogoFogo
Ależ Pani Redaktor! Po co się ograniczać? Nie "hejt", "agresja" ale "szowinizm", "faszyzm", "antypolonizm", "bolszewizm". Kto nie wielbi Frygi i jej autora jest wrzodem na zdrowym ciele, zaprzańcem i rewizjonistą z Bonn. Niegodzien jest taki osobnik bycia Polakiem, obywatelem Szczecina, człowiekiem w ogóle. Tylko Fryga i Plastikowe Cycki wyzwolą nas z prowincjonalizmu i przeniosą na wzniosłe wyżyny metropolii.
2015-10-27 14:35:21
Bezczelność, kpiny ze Szczecinian. Mamy cwalić łajno za 200 tys zł
.
2015-10-27 13:46:08
Paweł
Jakiej agresji? Jaki hejt? Jeśli chcecie używać jakichś sformułować, to najpierw ruszcie do słowników, skoro w szkołach Was nie nauczyli. Wytykanie błędów, niezgoda na paskudztwo, własne ocena negatywna to od razu hejt? Może mamy siedzieć cicho, przyklaskiwać każdej durnocie, wałkowi, tandecie bo jaśnie oświeceni wiedzą lepiej? TO co Wy robicie to jest hejt, agresja, wobec wolnośći słowa, wypowiedzi, poszanowania drugiego człowieka. O hejcie wobec gustowi i szacunku do publicznych pieniędzy nie wspomnę. G...o na wycieraczce jaśnie oświeconego autora i jego wielbicieli to też kontrowersyjne dzieło, tyle, że o 200tys zł tańsze.
2015-10-27 13:28:53

Dodaj komentarz

Akceptuję regulamin. Link do regulaminu

Filmy

Elektryczny autobus w zajezdni
Wielkie latawce na niebie
Korki na Sczanieckiej
Poprzedni Następny

Nekrologi